Kiểm toán nhà nước

Trong những năm qua, hoạt động Kiểm toán nhà nước đã phát hiện và ngăn chặn các hành vi tham nhũng, thất thoát, lãng phí, chuyển hồ sơ nhiều vụ có dấu hiệu vi phạm cho cơ quan điều tra để xem xét, xử lý hình sự; cảnh báo những hạn chế, thiếu sót và yếu kém, sơ hở, bất cập trong công tác quản lý để các cơ quan, đơn vị kịp thời khắc phục, phòng ngừa, hoàn thiện kiểm soát nội bộ, nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công. Thực tế đấu tranh phòng chống tham nhũng cho thấy hoạt động Kiểm toán nhà nước đã tạo góp phần tạo nên một cơ chế đấu tranh phòng chống tham nhũng đặc thù có hiệu quả thiết thực. Tuy nhiên, trong quá trình hoạt động, hoạt động của Kiểm toán nhà nước còn bộc lộ một số hạn chế, vướng mắc, làm ảnh hưởng đến công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí. Do đó, để nâng cao hơn nữa hiệu lực, hiệu quả hoạt động phòng, chống tham nhũng, lãng phí cần phải xác định những nhân tố tác động để từ đó có giải pháp hoàn thiện, góp phần đáp ứng yêu cầu của công tác phòng, chống tham nhũng của Kiểm toán nhà nước.

Theo Tổng cục Thống kê, GDP quý II/2022 tăng mạnh tới 7,72% - cao nhất trong vòng một thập kỷ qua, tuy nhiên, CPI bình quân nửa đầu năm 2022 vẫn chỉ tăng 2,44% so với cùng kỳ năm 2021. Nền kinh tế Việt Nam đang khác biệt rất nhiều so với thế giới khi tăng trưởng toàn cầu năm 2022 có thể chỉ xung quanh mức 3% - thấp hơn nhiều so với mức tăng trưởng năm 2021 và nhiều dự báo hồi đầu năm đi đôi với lạm phát cao kỷ lục trong vòng 40 năm qua xuất hiện ở nhiều nền kinh tế hàng đầu thế giới với cơn bão lạm phát tăng cấp do khủng hoảng năng lượng, khủng hoảng lương thực thực phẩm và có thể cả khủng hoảng tài chính trong trung hạn.

Chất lượng hoạt động kiểm toán ảnh hưởng rất lớn tới quyết định của các nhà đầu tư cũng như tính minh bạch của thị trường tài chính. Để phát triển bền vững, các doanh nghiệp (DN) kiểm toán cần gia tăng trách nhiệm xã hội (CSR - Corporate social responsibility) với người lao động và cộng đồng.

Quyết toán ngân sách nhà nước là khâu cuối cùng trong một chu trình ngân sách nhằm tổng kết, đánh giá việc thực hiện ngân sách cũng như chính sách tài khóa năm đã qua. Kết quả kiểm toán quyết toán ngân sách nhà nước hằng năm góp phần công khai, minh bạch và nâng cao trách nhiệm giải trình trong việc quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước, là cơ sở để Quốc hội xem xét, phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước. Năm 2020 là năm cuối kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia 2016 - 2020, năm đầu tiên ảnh hưởng bởi đại dịch COVID-19, bài viết này luận bàn một số vấn đề đặt ra trong quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước thông qua kết quả kiểm toán quyết toán ngân sách nhà nước năm.