Trong Phần 4 của Dự thảo văn kiện của BCH (khoá VIII) trước Đại hội IX của Đảng, đoạn nói về: “Tiếp tục đổi mới công cụ quản lý vĩ mô đối với nền kinh tế” nêu rõ: “ Đổi mới hơn nữa công tác kế hoạch kết hợp thị trường với kế hoạch, nâng cao chất lượng công tác xây dựng các chiến lược quy hoạch và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tăng cường công tác thông tin về kinh tế - xã hội trong nước và quốc tế, công tác thống kê ứng dụng rộng rãi các thành tựu khoa học - công nghệ trong công tác dự báo, kiểm tra tình hình thực hiện ở cấp vĩ mô và doanh nghiệp. Bảo đảm tính minh bạch, công bằng chi NSNN, phân cấp mạnh đi đôi với tăng cường trách nhiệm của chính quyền địa phương trong việc thu chi ngân sách địa phương”.
Sự ra đời và hoạt động của KTNN xuất phát từ yêu cầu khách quan của việc kiểm tra, kiểm soát chi tiêu công quỹ Quốc gia, bản đảm sử dụng hợp lý, đúng mục đích, tiết kiệm và có hiệu quả các nguồn lực tài chính của các cơ quan công quyền. Trên thực tế, KTNN thường tiến hành các cuộc kiểm toán tuân thủ, xem xét việc chấp hành các chính sách, luật lệ và chế độ của Nhà nước tại các đơn vị sử dụng vốn và kinh phí của ngân sách Nhà nước. Đồng thời, KTNN còn thực hiện các cuộc kiểm toán hoạt động nhằm đánh giá và góp phần nâng cao tính kinh tế, tính hiệu lực và tính hiệu quả trong các tổ chức công quyền, các đơn vị có sử dụng vốn và kinh phí của ngân sách Nhà nước. Như vậy, KTNN được coi là công cụ kiểm tra tài chính công cấp cao nhất, bảo đảm tính kinh tế, tính hiệu lực và hiệu quả trong quá trình quản lý, sử dụng ngân sách Nhà nước và công quỹ Quốc gia; xác lập trật tự, kỷ cương trong quản lý kinh tế - tài chính, góp phần đấu tranh chống gian lận và tham nhũng.
Năm 2004 nhiều sự kiện vừa mang tính khu vực, vừa mang tính toàn cầu, tác động trực tiếp đến tình hình kinh tế- xã hội nước ta. Mặc dù vậy, nhiệm vụ kinh tế- xã hội năm 2004 đã hoàn thành về cơ bản, đạt và vượt mức hầu hết các chỉ tiêu do Quốc hội đề ra, có chỉ tiêu vượt mức khá cao. Tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trong nước (GDP) đạt 7,7. Đây là mức tăng cao nhất trong 8 năm qua và cũng là sự tăng trưởng liên tục trong nhiều năm, mức tăng trưởng năm sau cao hơn năm trước. Tổng thu NSNN vượt 14,5 so với dự toán, bằng 23,5 GDP và tăng 17,4 so với thực hiện năm 2003. Tổng chi NSNN đạt 112 so với dự toán.
Tại kỳ họp thứ 7 Quốc hội khóa XI ngày 13 tháng 6 năm 2005 Quốc hội đã thảo luận và cho ý kiến vè Dự án Luật phòng, chống tham nhũng. Theo chương trình, Dự án Luật sẽ được Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 8, dự kiến sẽ họp trong tháng 10, 11 năm 2005. Bài viết nêu và làm sáng tỏ các hành vi tham nhũng làm căn cứ đề ra các chế tài phòng, chống.
Theo thông lệ quốc tế, hầu hết các cơ quan Kiểm toán Nhà nước trên thế giới đều có chức năng, nhiệm vụ kiểm toán dự toán ngân sách Nhà nước để tư vấn cho Quốc hội quyết định dự toán ngân sách Nhà nước, điều này đã được khẳng định trong tuyên bố của Tổ chức các cơ quan Kiểm toán tối cao (INTOSAI).